جمال الدين محمد الخوانساري
218
شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )
بلندى مرتبهء أو گردد پس امر بمالك شدن آنها از براي ضرر رسانيدن بنفس بنا بر گمان نفس وخواهش اوست چون نفس بهيچ يك از آنها راضى نيست وممكن است كه مراد اين باشد كه « ضرر رساند باو نفس منطبعهء حيواني » كه مقتضى شهوت وغضب است چنانكه بعضي از حكماء گفتهاند وبنا بر اين ظاهر است كه مالك شدن دو امر مذكور ضرر رساند باو زيرا كه باعث ضعف أو وغلبهء نفس ناطقه بر أو گردد وممكن است كه مراد بمالك شدن غصّه نيز مغلوب كردن آن باشد وراه ندادن آن بخود بر قياس مالك شدن خواهش ومعنى اين باشد كه مراد بغصّهء نفس غصّهء اوست بر عدل در آنچه دوست دارد وناخوش دارد ، واين غصّه امرى است كه بايد بخود راه نداد پس بر رغم نفس راه آن بخود مده وعدل كن در هر امر وغصّه مخور بر آن . 2425 الصق باهل الخير والورع ورضّهم على أن لا يطروك فانّ كثرة الاطراء تدنى من العزّة والرّضا بذلك يوجب من اللّه المقت . بچسب باهل خير وپرهيزگارى يعنى آميزش كن با ايشان وخود را بچسبان بايشان ودورى مكن از ايشان وخشنود ساز ايشان را بر اين شرط كه مبالغه در مدح تو نكنند پس بدرستى كه بسيارى مبالغه در مدح نزديك مىسازد از فريب يعنى نزديك مىسازد باين كه آدمي باور كند آنرا وفريب خورد وراضى وخشنود بودن بآن واجب مىسازد از خدا دشمنى را يعنى سبب بغض ودشمنى خدا گردد . 2426 اجعل نفسك ميزانا بينك وبين غيرك واجبّ له ما تحبّ لنفسك واكره له ما تكره لها وأحسن كما تحبّ ان يحسن إليك ولا تظلم كما تحبّ ان لا تظلم . بگردان نفس خود را ترازوئى ميانهء خود وميانهء غير خود ودوستدار از براي